لیست تورها مکان های گردشگری فستیوال آثار یونسکو خرید بلیط هواپیما مقالات آب و هوا

02 بهمن 1398

تیم تعیین محتوای اصفهان تور

گز یکی از معروفترین سوغات اصفهان محسوب می‌شود. شاخص‌ترین نماد هنر شیرینی سازی شهر اصفهان گز است که می‌توان بسیاری از خصوصیات آفرینش‌های این شهر را در آن دید. سابقه تولید گز به حدود 450 سال پیش می‌رسد. گز در انواع مختلفی چون آردی، لقمه ای، برشی مغز نما شامل پسته ای، بادامی و شکلاتی تهیه می‌گردد. در حال حاضر گز جزو معدود شیرینی‌هایی می‌باشد که آرد و نشاسته ندارد.

گز به روش سنتی و با رعایت استانداردهای غذایی وسلامت تولید می‌شود و با وجود ماندگاری زیاد در تولید آن از مواد شیمایی استفاده نمی‌کنند.

گزانگبین ماده اصلی این شیرینی می‌باشد که در کوهپایه‌های زاگرس در غرب استان تولید می‌شود. این ماده از ریشه گیاهی به نام گون یا درخت گز می‌باشد. ارتفاع درخت آن حداکثر دو متر است که بیشتر در مناطق خوش آب و هوای بختیاری و در دامنه کوه‌های خوانسار رشد می‌کند. در اواخر تابستان (زمان برداشت) دانه‌های کریستال شبیه دانه شکر از ساقه‌های این درخت بیرون می‌آید. صاحبان درختچه‌های گز محصولاتشان را قبل از شروع باران‌های پاییزی برداشت می‌کنند.

روش برداشت محصول

برای برداشت محصول از پوست دباغی شده گوسفند که تمیز و سفید است، استفاده می‌کنند، به این پوست دوال می‌گویند. پوست زیر درخت پهن می‌کنند و با چوب سرکجی به نام دگنک که برای همین کار است به تنه درخت ضربه می‌زنند. این گزها ناخالص می‌باشند و همراه برگ و مواد دیگر کنده می‌شوند که باید آن‌ها را تمیز کنند. از غربال آهنی برای تمیز کردن و غربال کردن مواد ناخالص استفاده می‌کنند. روش کار به این صورت است که دانه‌های گز از سوراخ‌های غربال عبور کرده و مواد اضافی در غربال باقی می‌ماند. این کار در طول سال ده مرتبه انجام می‌شود و نوع محصول بار اول از همه مرغوب‌تر می‌باشد، هرچه بیشتر برداشت تکرار شود، کیفیت محصول کمتر می‌شود.

از مواد باقی‌مانده در غربال، برای مصارفی چون گز علفی (این گز مصرف پزشکی دادر) استفاده می‌کنند.

برای تهیه گز مرغوب به جز دانه‌های گز از مواد دیگری چون شکر، مغز پسته یا بادام نیز استفاده می‌کنند. در گزهای سفارشی علاوه بر مواد ذکر شده، شیر خشک یا به جای آب، آب هنداونه می‌ریختند. اما این گز بیشتر برای پادشاهان و روسای ممالک دیگر بوده و در بازار به فروش نمی‌رسد. 

به دلیل گران بودن گزانگبین از ماده دیگری به نام بادکا که از سیب‌زمینی تهیه می‌شود استفاده می‌کنند. اما این گز به هیچ عنوان طعم و نرمی گز اصلی را ندارد.

در این شهر گزی بدون مغز (بادام یا پسته)، برای سالخوردگان تهیه می‌شودکه به آن انگشت پیچ می‌گویند.

در زمان آقا محمدخان قاجار یکی از اولین صادرات ایران به جهان بوده و این نشان دهنده جایگاه گز می‌باشد.

 مواد لازم:

  • شکر
  • گلوکز مایع
  • انواع مغز‌ها چون پسته، بادام
  • سفیده‌ی تخم مرغ
  • ترنجبین
  • گلاب یا عرق بیدمشک

 

گز
گز
گز
گز
گز